Subakut sklerozlovchi panensefalitda immunologik va serologik profillar: bosh miya suyuqligidagi IgG va IgM tahlillari asosidagi xulosalar (Bolalar milliy tibbiyot markazining axborotnomasi, 2025)
Maqsad. Subakut sklerozlovchi panensefalit (SSPE) — bu qizamiq virusining doimiy infeksiyasi natijasida yuzaga keladigan progressiv neyrodegenerativ kasallikdir. Immunologik va serologik o‘zgarishlar, xususan, bosh miya suyuqligi (likvor) va qonda qizamiqqa xos IgG va IgM antitanachalarining mavjudligi, tashxis va kasallikning rivojlanishini aniqlashda muhim rol o‘ynaydi.Materiallar va usullar. Ushbu tadqiqotda 45 nafar SSPE bemorlarining (32 erkak, 13 ayol) bosh miya suyuqligi va qondagi IgG va IgM darajalari ferment bilan bog‘langan immunosorbent tahlili (ELISA) orqali tahlil qilindi. PubMed, Scopus va Google Scholar bazalari asosida tizimli sharh o‘tkazilib, natijalar ilgari chop etilgan adabiyotlar bilan solishtirildi. Immunoglobulin darajalari bilan bemorlarning xususiyatlari o‘rtasidagi statistik bog‘liqlik baholandi.Natijalar. IgG darajalari barcha bemorlarda doimiy ravishda yuqori bo‘lib qolgan, IgM darajalari esa sezilarli darajada farq qilgan. IgG va IgM o‘rtasida kuchsiz bog‘liqlik aniqlangan bo‘lib, bu immun javobning mustaqil mexanizmlariga ishora qiladi. Oldingi tadqiqotlar bilan solishtirish natijasida intratekal (likvorda) IgG ishlab chiqarilishi va qizamiqqa xos antitanachalarning mavjudligi asosiy diagnostik belgi ekanligi tasdiqlandi.Xulosa. Ushbu natijalar SSPE tashxisida IgG va IgM profilining klinik foydaliligini qo‘llab-quvvatlaydi. IgG barqaror diagnostik belgi bo‘lib qolayotgan bo‘lsa-da, IgM darajasining o‘zgaruvchanligi immun tizimining faol holatini ko‘rsatishi mumkin. Kasallik rivojlanishiga ta’sir qiluvchi immunogenetik omillarni chuqurroq o‘rganish zarur.
Keywords: Subakut sklerozlovchi panensefalit (SSPE); Qizamiq virusi; Bosh miya suyuqligini; IgG va IgM serologiyasi; Intratekal antitana ishlab chiqarilishi